પર્યુષણ એટલે શું? ક્ષમાનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ જૈન તહેવાર

પર્યુષણ એ જૈનો માટે વર્ષનો સૌથી મહત્વનો પવિત્ર પ્રસંગ છે. 8 થી 10 દિવસ સુધી ચાલતો આ સમયગાળો તીવ્ર આધ્યાત્મિક પ્રતિબિંબ, આત્મશુદ્ધિ અને તમામ જીવંત પ્રાણીઓ પાસેથી ક્ષમા માંગવાનો છે.

પર્યુષણનો અર્થ

'પર્યુષણ' એટલે 'આત્માની નજીક રહેવું'. આ દુન્યવી પ્રવૃત્તિઓને થોભાવવાનો અને આંતરિક વિકાસ અને કર્મોને ખંખેરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવાનો સમય છે.

પર્યુષણ દરમિયાન મુખ્ય વિધિઓ

• ઉપવાસ (અઠ્ઠાઈ, એકાશણું): આહારના નિયંત્રણ દ્વારા શરીર અને આત્માની શુદ્ધિ.
• શાસ્ત્ર વાંચન: કલ્પ સૂત્ર કે તત્વાર્થ સૂત્રનું શ્રવણ.
• પ્રતિક્રમણ: પોતાની ભૂલોને જોવા અને પસ્તાવો કરવાની વિધિ.
• મિચ્છામી દુક્કડમ: અંતિમ દિવસે, સંવત્સરીએ ક્ષમા માંગવી.